Het verschil tussen vennootschapsbelasting en inkomstenbelasting hangt af van je ondernemingsvorm. Vennootschapsbelasting betaal je als rechtspersoon (zoals een BV), terwijl inkomstenbelasting geldt voor natuurlijke personen (zoals bij een eenmanszaak). De tariefstructuren verschillen ook: vennootschapsbelasting kent een vast percentage, inkomstenbelasting werkt met schijven. Je keuze voor een ondernemingsvorm bepaalt dus welke belasting je betaalt.

Wanneer betaal je vennootschapsbelasting en wanneer inkomstenbelasting?

Je betaalt vennootschapsbelasting wanneer je onderneming een rechtspersoon is, zoals een BV of NV. Bij een eenmanszaak, vennootschap onder firma (VOF) of maatschap betaal je inkomstenbelasting omdat je dan als natuurlijk persoon onderneemt.

De praktijk is heel duidelijk: heb je een BV opgericht? Dan is je BV belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting. De winst die je BV maakt, wordt belast tegen het vennootschapsbelastingtarief. Wil je als eigenaar geld uit je BV halen, dan doe je dat via salaris of dividend.

Bij een eenmanszaak ben jij persoonlijk de ondernemer. Je ondernemingswinst wordt dan belast in box 1 van je inkomstenbelasting, samen met eventueel loon uit dienstbetrekking. Dit geldt ook voor maten in een maatschap en vennoten in een VOF – zij worden allemaal persoonlijk belast voor hun aandeel in de winst.

Een belangrijk verschil is dat bij inkomstenbelasting je persoonlijke situatie meetelt. Denk aan je partner, kinderen, hypotheekrenteaftrek en andere aftrekposten. Bij vennootschapsbelasting gaat het alleen om de winst van de rechtspersoon zelf.

Wat zijn de belangrijkste verschillen in belastingtarieven tussen beide belastingen?

Vennootschapsbelasting kent een vast tarief van 25,8% over de hele winst, met een lager tarief van 19% over de eerste €200.000. Inkomstenbelasting werkt met een schijvenstelsel waarbij hogere inkomens tegen hogere percentages worden belast, oplopend tot 49,5%.

Het schijvenstelsel bij inkomstenbelasting betekent dat je eerste euro’s tegen een lager tarief worden belast dan je laatste euro’s. In 2024 betaal je bijvoorbeeld 36,93% over inkomen tussen €38.441 en €76.817. Daarboven stijgt het tarief naar 49,5%.

Bij vennootschapsbelasting is het simpeler: alle winst boven €200.000 wordt belast tegen 25,8%. Dit maakt het voorspelbaarder voor ondernemers om te berekenen hoeveel belasting ze over hun winst betalen.

Let wel op dat je bij een BV uiteindelijk vaak toch inkomstenbelasting betaalt. Het salaris dat je aan jezelf uitkeert wordt belast in box 1, en dividend valt onder box 2 met een tarief van 26,9%. De totale belastingdruk hangt dus af van hoe je geld uit je BV haalt.

Hoe werkt de belastinggrondslag bij vennootschapsbelasting versus inkomstenbelasting?

Bij vennootschapsbelasting wordt de fiscale winst van je rechtspersoon belast – dat is de omzet minus alle zakelijke kosten. Bij inkomstenbelasting wordt je totale inkomen uit werk en onderneming belast, maar kun je meer persoonlijke aftrekposten gebruiken.

Voor vennootschapsbelasting tel je alle bedrijfsinkomsten bij elkaar op en trek je alle zakelijke kosten af. Denk aan kantoorkosten, auto van de zaak, personeelskosten en afschrijvingen. Ook fiscale faciliteiten zoals de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek (KIA) kunnen je fiscale winst verlagen.

Bij inkomstenbelasting in box 1 gaat het om je ondernemingswinst plus eventueel loon uit dienstbetrekking. Daarvan kun je persoonlijke aftrekposten aftrekken zoals hypotheekrente, giften aan goede doelen en uitgaven voor monumentenpand. Ook heffingskortingen verlagen je uiteindelijke belastingschuld.

Een belangrijk verschil is dat je bij een BV geen persoonlijke kosten ten laste van de onderneming kunt brengen. Bij een eenmanszaak is de grens tussen privé en zakelijk soms dunner, maar je moet nog steeds goed kunnen onderbouwen dat kosten zakelijk zijn.

Welke ondernemingsvorm is fiscaal voordeliger voor jouw situatie?

Bij een lage winst (tot ongeveer €60.000) is een eenmanszaak vaak voordeliger vanwege lagere inkomstenbelastingtarieven. Bij hogere winsten wordt een BV interessanter door het lagere vennootschapsbelastingtarief en de mogelijkheid winst uit te stellen.

Je persoonlijke situatie speelt een grote rol. Heb je een partner die weinig verdient? Dan kun je bij een BV dividend uitkeren aan de minstverdienende partner tegen 26,9% in plaats van jouw hogere inkomstenbelastingtarief. Dit kan flink schelen in je totale belastingdruk.

Ook je plannen met de winst zijn belangrijk. Wil je alles privé gebruiken? Dan maakt het weinig uit of je het als ondernemingswinst of als salaris/dividend ontvangt. Wil je winst in je bedrijf laten voor investeringen of als buffer? Dan is een BV voordeliger omdat je de belasting kunt uitstellen tot je het geld daadwerkelijk uitkeert.

Vergeet niet de extra kosten van een BV: jaarrekening, aangifte vennootschapsbelasting, eventueel accountantskosten. Deze kosten wegen vaak pas op tegen de fiscale voordelen als je winst structureel boven de €50.000-€60.000 uitkomt. Bij lagere winsten blijf je vaak beter af met een eenmanszaak.

Wat gebeurt er als je van ondernemingsvorm wisselt?

Bij omzetting van eenmanszaak naar BV ben je fiscaal geacht je onderneming te verkopen aan je eigen BV. Dit kan leiden tot belasting over stille reserves, tenzij je gebruikmaakt van de doorschuifregeling die belastingheffing uitstelt.

De doorschuifregeling zorgt ervoor dat je niet direct belasting hoeft te betalen over de waardesprong van je bedrijfsmiddelen. Wel gelden er voorwaarden: je moet minimaal 95% van de aandelen krijgen en de onderneming moet worden voortgezet. De uitgestelde belasting komt alsnog aan de orde bij verkoop van de aandelen of bedrijfsmiddelen.

Omgekeerd, van BV naar eenmanszaak, is fiscaal lastiger. Je BV moet worden geliquideerd, wat kan leiden tot belasting over de goodwill en andere stille reserves. Bovendien wordt het liquidatiesaldo vaak belast als inkomen uit aanmerkelijk belang tegen 26,9%.

Timing is belangrijk bij een omzetting. Let op de gevolgen voor je aangiften – je moet zowel een finale aangifte voor je eenmanszaak doen als een aangifte vennootschapsbelasting voor je nieuwe BV. Ook praktische zaken zoals bankrekeningen, contracten en verzekeringen moeten worden overgezet. Plan dit goed en laat je adviseren over de beste timing voor jouw situatie.

De keuze tussen vennootschapsbelasting en inkomstenbelasting hangt af van je ondernemingsvorm, winstniveau en persoonlijke situatie. Een eenmanszaak is vaak eenvoudiger en goedkoper bij lagere winsten, terwijl een BV fiscale voordelen biedt bij hogere winsten en meer flexibiliteit geeft in uitkeringsbeleid. Wil je weten wat voor jouw situatie het beste uitpakt? Bij Hoek en Blok helpen we je graag met een persoonlijke analyse van je mogelijkheden en begeleiden we je bij eventuele omzettingen. Neem contact met ons op voor advies op maat, zodat je de juiste keuze maakt voor jouw onderneming. Onze specialisten bij Hoek en Blok staan klaar om je te helpen bij alle fiscale vraagstukken rondom je ondernemingsvorm.

Gerelateerde artikelen

• Wanneer ben je verplicht vennootschapsbelasting te betalen?
• Wat zijn de voordelen van een belastingadviseur?
• Wat gebeurt er met BTW-schulden bij faillissement?
• H@RY Test 1
• Hoe kies je de juiste belastingadviseur?